Hướng dẫn cách trồng rau lang đơn giản cho năng suất cao

Khoai lang (rau lang) là loại cây lương thực được trồng khá phổ biến ở nước ta. Loại cây này có khá nhiều tác dụng như lấy củ và lá làm thức ăn, sản xuất các loại bánh kẹo, rượu cồn, v.v... được nhiều người ưa chuộng. Trong bài viết hôm nay, chúng tôi sẽ giới thiệu với các bạn cách trồng rau lang đơn giản và hiệu quả.

Hướng dẫn cách trồng và chăm bón khoai lang

➤➤ Cách trồng rau lang hiệu quả từ A-Z

Thời vụ trồng rau lang

Rau lang là loại cây rất dễ sống, bạn có thể trồng quanh năm mà không cần phải mất quá nhiều tâm tư chăm sóc. Tuy nhiên, nếu bạn muốn trồng loại cây này cho năng suất cao, thời vụ thích hợp nhất để trồng rau lang là vào tháng 2, 3 nông lịch (vụ xuân hè) và khoảng tháng 6, tháng 7 (vụ hè thu).

Bên cạnh đó, bạn cũng có thể trồng luân canh khoai lang với các loại cây trồng khác như ngô, lạc, đậu... Chỉ cần lưu ý, nếu trồng khoai lang vào mùa khô, hãy tưới nước đầy đủ cho ruộng khoai của bạn.

✦✦ Đất trồng khoai lang

Cây khoai lang có thể phát triển trên nhiều loại đất, nhưng tốt nhất là ở vùng đất thịt pha cát và đất tơi xốp.

Trước khi trồng rau lang khoảng 1 tuần, bạn hãy cày xới kỹ đất, dọn sạch cỏ và bón lót phân chuồng đã ủ hoai mục hoặc hỗn hợp phân lân, đạm, kali cho đất. Ngoài ra, việc trộn thêm rơm rạ, xơ dừa để làm đất tơi xốp hơn, giúp củ khoai dễ lớn.

Để việc chuẩn bị rơm rạ, xơ dừa diễn ra nhanh chóng, bạn có thể sử dụng máy nghiền phụ phẩm nông nghiệp thay vì dùng dao băm để nhanh chóng có đủ nguyên vật liệu mà không quá vất vả.

Muốn khoai lang cho nhiều củ, bạn còn cần lên luống đất cao khoảng 30 – 40 cm, rộng 1 –2 m. Việc tạo luống cũng giúp đất thoát nước tốt hơn, không bị ngập úng.

✦✦ Khí hậu và thời tiết

Nước ta nằm ở khu vực có khí hậu nhiệt đới nên hầu như quanh năm đều có thể trồng khoai lang. Tuy nhiên các bạn có thể tìm hiểu thêm về thông tin này để nắm được những khu vực khí hậu và điều kiện nào rau lang cho năng suất tốt nhất.

Khoai lang (rau lang) phát triển tốt nhất tại nơi có khí hậu ấm áp, nhiệt độ tốt nhất để trồng loại cây này là từ 15 – 35 độ C. Ngược lại, trong điều kiện thời tiết giá lạnh, mưa nhiều, đất trồng ẩm ướt, khoai lang sẽ không ra củ.

Cách trồng rau lang

Trồng rau lang bằng phương pháp giâm cành dây lang

Nếu trồng rau lang trên ruộng, phương pháp đơn giản và giá rẻ nhất là trồng bằng dây (cành) khoai lang già. Với cách trồng rau lang này thậm chí có thể khiến bạn chẳng tốn một xu nào hoặc chỉ tốn rất ít chi phí cho phần cây giống nếu bạn có người quen đang trồng khoai lang.

Hãy chọn những dây khoai khỏe mạnh, thẳng và mập, có vài lá ngọn. Mỗi đoạn dây lang dài khoảng 25 – 30 cm.

Cách trồng rau lang trên ruộng

Khi trồng các hom cây (trồng một đầu của dây lang làm giống), phải chôn khoảng 5 -10 cm đầu dây xuống với độ nghiêng khoảng 45 độ hoặc trồng thẳng dọc xuống rồi lấp đấp lại. Các hom cây được trồng theo chiều dài của luống, cứ mỗi mét trồng khoảng 5 hom, mỗi hom cách nhau 20 – 25 cm.

Bên cạnh phương pháp này, còn có cách trồng rau lang bằng củ. Bạn chọn những củ khoai già, không bị sâu bệnh và để ở nơi có độ ẩm cao. Khi củ mọc mầm, bạn chỉ cần trồng phần củ xuống đất là được.

Tưới nước cho khoai lang sau khi trồng

Sau khi trồng, hãy tưới nước giữa luống để giữ ẩm cho đất và giúp dây lang nhanh bén rễ.

Lưu ý trong cách trồng rau lang:

Để đề phòng các sâu, bệnh, bạn có thể rắc thuốc đặc trị vào đất để diệt trừ mầm bệnh trước khi trồng khoai.

Hãy trồng rau lang vào thời điểm mát mẻ như buổi sáng hoặc cuối chiều, tưới nhiều nước cho đất ẩm trước hoặc sau khi trồng để khoai dễ sống hơn.

✦✦ Hướng dẫn cách chăm sóc rau lang 

Trong bài cách trồng rau lang này, chúng tôi sẽ nêu cho bạn các công việc và những hoạt động cần lưu ý khi chăm sóc:

✦✦ Tưới nước

Cung cấp đủ nước để khoai lang nhanh bén rễ

Vào mùa khô, dây khoai lang sẽ mọc rễ chỉ sau 2 - 3 ngày giâm cành nếu được cung cấp đủ nước. Nếu tạo luống cao, bạn có thể tưới nhiều nước vào các rãnh – chỉ cần không để nước ngập quá nửa luống – và chờ đến khi nước cạn lại tiếp tục mà không cần tưới hằng ngày.

Nếu trồng khoai trong mùa mưa, bạn cần lưu ý không để nước ngập quá cao trong ruộng, cần thường xuyên thoát nước và dùng rơm rạ hoặc vải bạt che phủ luống nếu trời mưa nhiều.

✦✦  Chú ý bón phân trong cách trồng rau lang 

Đối với loại cây này, bạn không cần phải bón phân thường xuyên. Thỉnh thoảng, bạn chỉ cần bổ sung phân đạm, lân và urê để lá và ngọn rau lang phát triển tốt, cho củ lớn.

Rau lang là loại không cần bón phân quá thường xuyên 

Lần bón phân đầu tiên là khoảng 20 - 25 ngày sau, bạn có thể pha loãng phân đạm với nước theo tỉ lệ (5:5) (một nửa đạm, một nửa nước); phân kali với nước theo tỉ lệ (3:7) và tưới đều trên rau lang vào cuối chiều để rễ cây, thân, lá được xanh tốt.

Đợt thứ 2 là sau khoảng 40 - 45 ngày, bạn pha phân đạm và phân kali với nước theo tỉ lệ lần lượt là (2:8) và (5:5) để tưới rau.

Nếu bạn trồng khoai lang để lấy rau ăn, định kỳ phun phân bón lá 7 - 10 ngày/ 1 lần để kích thích lá, ngọn rau phát triển.

Bình thường sau khi bón phân, cỏ dại sẽ mọc khá nhanh, bạn cần thường xuyên vun, xới đất và làm sạch cỏ để rau lang khỏe mạnh, năng suất cao.

✦✦ Phòng trị sâu bệnh ở rau khoai lang

Loại cây này có một ưu điểm rất lớn là ít bị bệnh, hại. Bạn chỉ cần chú ý các loại sâu ăn lá, sâu ăn đọt, bọ hà...Tuy nhiên, chúng có thể được phòng trị bằng cách lên luống cao khi trồng, thường xuyên kiểm tra đồng ruộng, vun xới gốc và tưới đủ nước.

Trong trường hợp ruộng rau lang bị sâu, bệnh với mức độ nặng, bạn có thể dùng một số loại thuốc trừ sâu như Sherpa, Polytrin hay trebon... để phun lên luống.

✦✦ Thu hoạch

Ruộng rau lang đã có thể thu hoạch ngọn

Sau khoảng 30 ngày, khi rau lang cho nhiều ngọn và lá, bạn có thể thu hoạch ngọn rau.Mỗi ngọn, bạn cắt đoạn dài khoảng 15 - 25cm. Mỗi ngọn thu hoạch từ 4 - 6 đợt.

Sau mỗi đợt thu hoạch, phải bón thúc phân chuồng, phân đạm, urê hoặc phân NPK để cây nhanh mọc lá và nhánh mới. Nếu trồng rau lang để lấy củ, cần chờ khoảng 90 -100 sau khi trồng mới có thể thu hoạch. 

Với hướng dẫn cách trồng rau lang trên, chúc các bạn có vườn rau ngay tại nhà hoặc một ruộng khoai năng suất, chất lượng. Hãy tiếp tục theo dõi thông tin kỹ thuật nông nghiệp trên trang web của chúng tôi để có được những kiến thức hữu ích nhất!

Xin chào và hẹn gặp lại!

Giới thiệu kỹ thuật trồng dâu tây trên luống đất cho hiệu quả bất ngờ!

Dâu tây (hay dâu đất) là loại trái cây được trồng ở những nơi có khí hậu mát lạnh. Quả dâu tây chủ yếu được sử dụng để làm các món mứt, kẹo, điểm tâm, đồ uống... Đây là loại cây được rất nhiều người ưa chuộng và có giá trị kinh tế cao. Hôm nay, chúng tôi sẽ hướng dẫn các bạn kỹ thuật trồng dâu tây trên luống đất cho quả đẹp, năng suất.

 Kỹ thuật trồng dâu tây trên luống đất

Hướng dẫn chi tiết kỹ thuật trồng dâu tây

Khí hậu và thời tiết để trồng dâu tây

Dâu tây có nguồn gốc từ châu Mỹ, sau đó được đưa vào Châu Âu để lai tạo, bởi vậy nó thích nghi với khí hậu vùng ôn đới, mát lạnh và nhiều ánh sáng.

Đối với dâu tây, thiếu ánh sáng có thể ảnh hưởng đến khả năng ra hoa và kết quả, đồng thời nếu không khí có độ ẩm cao và mưa nhiều sẽ khiến cây bị bệnh. Bởi vậy, ở Việt Nam, nơi thích hợp nhất để trồng dâu tây là Đà Lạt, Sapa, Mộc Châu... và các địa phương có khí hậu mát mẻ khác. 

Nhiệt độ thích hợp nhất để trồng dâu tây là từ 18-22°C, với nhiệt độ này cây sẽ cho quả đỏ, đẹp, năng suất cao.

✔✔ Chuẩn bị đất trồng dâu tây

Dâu tây là loại cây thân cỏ, có yêu cầu khá cao về đất trồng. Bởi vậy, trong kỹ thuật trồng dâu tây này, bạn cần chuẩn bị địa điểm trồng có loại đất thịt nhẹ, tơi xốp, đặc biệt phải giàu chất hữu cơ và dinh dưỡng, đồng thời vừa giữ ẩm tốt lại vừa thoát nước tốt, có mức độ pH từ 6-7.

 Dùng máy xới đất giúp công việc nhẹ nhàng hơn

Bạn phải xới nhiều lần để đảm bảo đất trồng tơi, nhỏ mịn và dọn sạch các rễ cây. Để tiết kiệm thời gian và công sức, bạn có thể sử dụng các loại máy xới đất thay cho dùng cuốc xới thủ công.

Nếu được cung cấp đủ chất hữu cơ, đồng thời thực hiện đúng các hướng dẫn trong kỹ thuật trồng dâu tây, các cây sẽ sinh trưởng tốt, sản lượng cao và kéo dài mùa vụ.

Hãy nhớ rằng, cây dâu tây rất dễ bị sâu, bệnh phá hại, cho nên, việc xử lý đất hợp lý là vô cùng cần thiết để hạn chế nguồn bệnh.

✔✔ Các công đoạn phòng trừ sâu bệnh mà kỹ thuật trồng dâu tây đưa ra gồm có:

Vệ sinh ruộng trồng, thu dọn sạch sẽ các cây trồng trước, các loại cỏ dại

Xới đất thật tơi xốp và phơi đất 

Xử lý vôi và phun, rắc các loại thuốc phòng trừ sâu, bệnh

Bón lót các loại phân 

✔✔ Hướng dẫn cách lên luống trồng dâu tây

Dâu tây cần được tạo luống để dễ thoát nước và tiện lợi khi thu hoạch

Đất trồng dâu tây phải có độ thoát ẩm tốt, bởi vậy, khi trồng dâu việc tạo luống đất là công đoạn nhất định. Với kỹ thuật trồng dâu tây này, bạn có thể lựa chọn trồng cây trong nhà nilon hoặc trồng ngoài trời đều cho năng suất cao.

Đối với kỹ thuật trồng dâu tây trồng trong nhà nilon, bạn tạo các luống có độ cao từ 20 -25 cm (nếu nơi trồng có địa hình thấp, trũng) hoặc 15 – 20 cm (đối với vùng đất cao, khả năng thoát nước tốt), mỗi luống rộng khoảng 1,2 -1,3 m. Mỗi luống trồng hàng 2 -3 cây theo chiều rộng, các cây trên luống cách nhau từ 35 -40 cm.

Đối với dâu tây trồng ngoài trời, bạn cũng tạo luống tương tự như trong nhà nilon, tuy nhiên, khi trồng cây, mỗi cây phải cách nhau từ 40 -45 cm.

✔✔ Cách chọn cây giống chuẩn cũng là yêu cầu trong kỹ thuật trồng dâu tây:

Bạn có thể trồng dâu tây bằng hạt hoặc bằng cây con. Nếu mua hạt giống, bạn nên mua ở những địa chỉ uy tín, kiểm tra hạn sử dụng và bao bì không bị rách, ẩm... và có chỉ số nảy mầm cao.

Trường hợp trồng cây con, bạn nên chọn những cây có đường kính (tán xòe ra) từ 10 – 15 cm, kiểm tra xem cây có chắc khỏe, có bị sâu bệnh hay không. Chọn những cây có các mạ cây (nhánh lá) phát triển đều, khỏe mạnh.

✔✔ Cách chăm sóc dâu tây

Làm dàn che

Trồng dâu tây trong nhà nilon

Hiện nay, có 2 phương pháp trồng dâu tây đang được nhiều nơi áp dụng: trồng dâu tây trong nhà nilon và trồng dâu ngoài trời. Trong kỹ thuật trồng dâu tây này, chúng tôi cũng khuyến khích các bạn nên sử dụng nhà nilon. So với trồng bên ngoài, việc trồng cây trong nhà nilon có khá nhiều ưu điểm:

⧫ Có nilon bảo vệ, dâu tây sẽ không gặp mưa trực tiếp, điều này giúp hạn chế các bệnh của cây do mưa nhiều. 

⧫ Hạn chế việc bị ngập úng các luống đất, tránh được việc tăng quá nhiều độ ẩm và rửa trôi phân bón khi mưa kéo dài hay mưa lớn.

Lưu ý, khi thiết kế nhà nilon bạn phải đảm bảo dàm che cao, khả năng thông gió tốt. Bên cạnh đó, nhà nilon có thể làm tăng nhiệt độ trong những ngày nắng nóng kéo dài, bạn cần chú ý tình trạng của các cây dâu để thực hiện các biện pháp điều chỉnh, tránh làm ảnh hưởng đến sinh lý của cây.

✔✔ Che phủ cho luống đất

Che phủ luống đất trồng dâu tây

Việc che phủ cho luống đất là một nội dung cần ghi nhớ trong kỹ thuật trồng dâu tây. Điều này nhằm mục đích giữ độ ẩm và gia tăng nhiệt độ cho luống, giúp cây dâu phát triển tốt, hạn chế mầm bệnh và cỏ dại, bảo vệ cho phân bón không bị rửa trôi... Đặc biệt, do dâu tây là loại cây thân cỏ, trái cây sẽ nằm sát mặt đất, việc dùng các tấm nhựa, lưới nilon, cỏ khô, rơm rạ... che phủ luống đất sẽ giúp cách ly các quả dâu tây không cho tiếp xúc với đất – nguyên nhân chính của bệnh thối quả. 

Tuy nhiên, khi thực hiện việc che phủ luống, bạn hãy thường xuyên kiểm tra ruộng dâu tây để đề phòng phát sinh sên nhớt.

৵ Tỉa thân lá, chùm hoa

Trong thời gian trồng cây, để dâu tây phát triển ổn định, kỹ thuật trồng dâu tây có một số lưu ý như sau:

Chú ý đảm bảo mật độ phân tán của cây

Giai đoạn đầu tiên, bạn không nên giữ lại đợt hoa bói. Hãy ngắt bỏ các chùm hoa để cây tập trung sinh trưởng. Bên cạnh đó ở giai đoạn này, khi thân lá cây chưa phủ luống, bạn có thể để lại khoảng 5 - 6 ngó (mạ cây). Nếu không có ý định nhân giống, bạn nên cắt bỏ những ngó thừa. Lưu ý, không để ngó đâm rễ phụ trên luống.

Đến giai đoạn thu hoạch, hãy cân đối giữa khả năng phát triển của tán cây và số lượng hoa, nên tỉa bớt những nụ hoa, trái bị dị dạng hay sâu bệnh, điều đó sẽ giúp trái cây lớn đều, cho quả đẹp và khỏe mạnh. 

Khi cây đang sinh trưởng mạnh, bạn hãy luôn chú ý bảo đảm mật độ phân tán của cây, mỗi gốc chỉ nên để từ 3 – 5 thân lá. Luôn loại bỏ các lá già, lá bị sâu bệnh cùng những lá bị che khuất dưới tán. Tuy nhiên, bạn không được tỉa quá nhiều để tránh ảnh hưởng đến khả năng quang hợp của cây.

Các lá cây, ngó cây sau khi được cắt bỏ phải được tiêu hủy ở xa nơi đang trồng.

✔✔ Tưới nước

Thiết kế hệ thống tưới nhỏ giọt cho khu vực trồng dâu tây:

Như đã nói ở phần đầu tiên của kỹ thuật trồng dâu tây, loại cây này có yêu cầu rất nghiêm khắc về độ ẩm trong đất và các yêu cầu về phòng chống sâu bệnh. Bởi vậy, khi tưới nước, bạn cần sử dụng nguồn nước sạch, không tưới nước mương, suối (dễ mang những nguồn bệnh) cho dâu tây.

Có một cách rất tốt để tưới nước cho dâu tây, đảm bảo độ ẩm thường xuyên cho đất mà lại không gây úng nước, đó là thiết kế một hệ thống tưới nhỏ giọt hoặc tưới ngầm cho khu vực trồng của bạn.

Bón phân cũng là một điều cần lưu ý trong kỹ thuật trồng dâu tây:

Cây dâu cần được cung cấp đầy đủ và cân đối các chất dinh dưỡng. Bạn có thể bón phân NPK và các loại phân bón cung cấp các nhóm dinh dưỡng trung lượng, vi lượng để cây có khả năng chống chịu bệnh tật tốt. 

Bên cạnh đó, bạn phải bón đầy đủ phân hữu cơ để đảm bảo lượng chất mùn trong đất, lưu ý phân hữu cơ phải được ủ nóng và xử lý rắc thuốc chống nấm bệnh, đặc biệt phải hoai mục hoàn toàn trước khi bón để tránh lây lan các mầm bệnh cùng cỏ dại. 

Ngoài ra, các bạn cũng cần bón thêm các loại phân hóa học như phân đạm, phân lân, kali...để thúc đẩy khả năng sinh trưởng của cây, khả năng ra hoa, đậu quả, và làm tăng chất lượng của trái. Đặc biệt, nếu bạn trồng dâu trong nhà nilon, việc bón phân kali sẽ giúp tăng cường quang hợp (dâu tây là loại cây cần nhiều ánh sáng) giúp trồng cây hiệu quả.

Khi bón phân, bạn nên bón ít nhưng chia làm nhiều lần trong năm. Hãy theo dõi ruộng vườn để kịp thời bổ sung loại phân bón phù hợp. Theo kỹ thuật trồng dâu tây, thông thường, trong năm thứ nhất lượng phân định kỳ cần bón là 10 lần/năm. 

Ví dụ với 1.000 m2 dâu tây, nếu bạn bón phân định kỳ 10 lần/năm, như vậy mỗi lần bạn có thể bón 10 kg ure + 0,8 kg Kali + 0,6 Kg lân hoặc số lượng phân hỗn hợp tương đương, đồng thời sử dụng acid boric và MgSO4 phun xịt qua lá.

Dâu tây cho thu hoạch trái kéo dài trong 2 năm (hoặc lâu hơn nếu được chăm sóc tốt), nếu sau một năm khả năng hấp thu dinh dưỡng của cây kém đi, bạn có thể bổ sung phân, đa vi lượng, đa trung lượng qua lá theo định kỳ 10 -15 ngày phun một lần.

Tuy nhiên, tuỳ thuộc vào khả năng sinh trưởng, thời điểm thu hoạch cùng chu kỳ ra quả, bạn nên điều chỉnh liều lượng và thời điểm bổ sung các loại phân bón cho cây trồng.

Trong kỹ thuật trồng dâu tây, riêng việc bón vôi để phòng trừ sâu bệnh, mỗi năm bạn chỉ cần thực hiện 2 lần, một lần bón lót và một lần bón bổ sung ở khoảng 6 tháng sau khi trồng. Lần bón vôi thứ 2 có thể bón ít hơn một nửa so với lần đầu tiên.

✔✔ Phòng ngừa trái dâu tây dị dạng

Dâu tây là loại quả dễ dàng bị dị dạng, để giảm bớt tỉ lệ này, bạn hãy nâng cao tỷ lệ thụ phấn cho hoa. (Ví dụ, trong 1ha dâu, bạn có thể nuôi 2 thùng ong mật để tăng cường số hoa được thụ phấn)

Khi hoa nở rộ, không nên phun xịt thuốc trừ sâu bệnh nồng độ cao. 

Ngay lần kết quả đầu tiên, nếu bạn phát hiện quả dị dạng, hãy lập tức hái bỏ và giảm bớt lượng phân đạm trong lần bón phân định kỳ tới.

✔✔ Thu hoạch dâu tây

Cách xếp dâu tây để vận chuyển và bảo quản

Để thu hoạch những trái dâu tây tốt nhất, bạn hãy thu hoạch khi trái đã chuyển sang màu đỏ đều. Nên biết rằng, loại trái cây này sẽ không chín thêm sau khi thu hoạch, nếu bạn hái khi trái còn xanh, giá trị của dâu tây sẽ bị giảm rất nhiều.

Khi thu hoạch và vận chuyển, cần tránh để các trái dâu tây tiếp xúc và cọ xát với nhau, sẽ khiến bề mặt quả dâu bị dập nát.

Dâu tây có thời gian bảo quản khá ngắn, cho nên cách tốt nhất là bạn nên bảo quản và vận chuyển dâu trong môi trường lạnh. 

Lưu ý về bệnh thối trái ở dâu tây

Cây dâu tây rất dễ dàng bị tấn công bởi nhiều loại sâu, bệnh. Trong đó, bệnh thối trái ở dâu tây là loại bệnh vô cùng phổ biến mà bạn cần phải chú ý. Loại bệnh này xuất hiện do một số loại nấm có trong đất hoặc bị nhiễm vào quả cây khi trời mưa.

Bệnh thối trái ở dâu tây

Những biểu hiện của việc trái cây bị thối do nấm bao gồm: xuất hiệnn hững đốm nâu sáng trên quả, sau đó lan rộng và làm trái cây bị mốc xám, cuối cùng bị khô dần; trên quả xuất hiện vết màu nâu sậm, sau đó quả dần dần bị thối đen; quả bị cứng và chuyển sang màu nâu, trái bị teo nhỏ lại và dai như cao su...

✒✒ Trong kỹ thuật trồng dâu tây, có một số cách đơn giản đề phòng bệnh như:

Tạo các luống đất trồng cao ráo, thoát nước tốt. 

Che phủ cho luống đất

Bón tăng lượng kali trong vụ mưa và chú ý cân đối lượng phân bón NPK

Xử lý đất cẩn thận trước khi trồng

Thực hiện việc trồng luân canh dâu tây với loại cây trồng khác

Định kỳ phun, xịt các loại thuốc trừ nấm

Thường xuyên kiểm tra ruộng vườn, ngắt bỏ ngay các trái cây bệnh và tiêu hủy ở xa nơi trồng.

Với những chia sẻ trên về kỹ thuật trồng dâu tây trên luống đất, hy vọng các bạn sẽ nắm bắt được phương pháp trồng dâu tây hiệu quả, năng suất và có giá trị cao.

Tiếp tục đồng hành cùng chúng tôi để cập nhật những thông tin về kỹ thuật gieo trồng, kỹ thuật chăn nuôi mới nhất và tìm cho mình những sản phẩm, thiết bị máy nông nghiệp, máy chăn nuôi hiệu quả nhé!

Cảm ơn các bạn đã đồng hành cùng 3A!

Chuyên gia hướng dẫn kỹ thuật làm bầu ươm cây giống chi tiết

Đối với hầu hết cây con, cây giống, việc được ươm, gieo trong bầu đất sẽ giúp cây dễ dàng hấp thu chất dinh dưỡng hơn, dễ di chuyển và gieo trồng. Trong kỹ thuật làm bầu ươm cây giống, chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn cách xử lý đất làm bầu ươm đảm bảo cung cấp đủ dinh dưỡng, giúp cây dễ phát triển và cách làm những bầu đất đúng tiêu chuẩn.

Kỹ thuuật làm bầu ươm cây giống

Hướng dẫn kỹ thuật làm bầu ươm cây giống

Đất là thành phần không thể thiếu

Trong kỹ thuật làm bầu ươm cây giống thì đất ươm hạt giống phải thật sạch, có nhiều chất dinh dưỡng cần thiết để kích thích hạt giống nảy mầm, thành cây. Đất phải đạt các yêu cầu như: các hạt đất rất nhỏ, độ ẩm vừa phải, không lẫn các tạp chất hay sỏi đá, tính chất tơi xốp... để dễ dàng trộn hỗn hợp các loại phân bón và giá thể khác, đồng thời đảm bảo hạt giống cây mới dễ dàng nảy mầm và chui lên từ bầu đất. Rễ cây cũng dễ hấp thu nước và các chất dinh dưỡng từ đất hơn.

Sau khi đập đất phải sàng lọc để có đất nhỏ tơi xốp và không lẫn sỏi, đá, tạp chất

Bình thường, để có loại đất nhỏ tơi xốp, người ta phải đập nhỏ đất thịt nhẹ hoặc đất cát, sau đó sàng mịn, lọc bỏ sỏi và các tạp chất. Công đoạn này khá vất vả và tốn nhiều thời gian. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của xã hội, rất nhiều công việc nặng nhọc đã được xử lý bởi máy móc. Việc chuẩn bị đất nhỏ này cũng thế, nhiều nhà vườn đã sử dụng máy xay đất vườn ươm để xay nhỏ đất nguyên liệu.

Hầu hết nhà vườn đều sử dụng máy thay cho cách đập đất thủ công

Kỹ thuật làm bầu ươm cây 

Trong các thành phần của bầu ươm, giá thể và phân bón có vai trò cực kỳ quan trọng. Các loại giá thể như: cát vàng, xơ dừa, mùn cưa... đã qua xử lý, khi trộn đều với đất nhỏ sẽ làm tăng thêm độ tơi xốp, giúp đất không bị nén lại sau khi tưới nước hoặc để lâu ngày. Một số loại giá thể như xơ dừa, mùn cưa... có khả năng giữ nước rất hiệu quả, giúp cây con trồng trong bầu ươm có sức sống càng cao.

Theo các chuyên gia có nhận định, trong kỹ thuật làm bầu ươm cây giống, thì tốt nhất phải được trộn cả phân chuồng đã ủ hoai mục hoặc phân giun đã được sàng nhỏ. Những loại phân bón này sẽ giúp cây con phát triển càng khỏe mạnh. 

Kỹ thuật trộn đất làm bầu ươm

Trộn đất và đóng bầu ươm cây

Với kỹ thuật làm bầu ươm cây, chúng tôi sẽ hướng dẫn bạn cách trộn đất, cát và phân chuồng hoai mục.

Để có hỗn hợp đất ươm cây tốt, bạn cần trộn đều đất nhỏ, cát, phân theo tỷ lệ 3:5:2 (3 đất: 5 cát: 2 phân). Tuy nhiên, nếu loại đất nhỏ có chứa nhiều cát, tỷ lệ trộn trên có thể được điều chỉnh lại cho hợp lý.

Công đoạn này có thể sử dụng các loại máy trộn nguyên liệu để tiết kiệm thời gian và làm hỗn hợp được trộn đều hơn. Trong khi trộn, người thực hiện cần lưu ý không để nguyên liệu quá ẩm hoặc quá khô để việc đóng bầu đất thuận lợi.

Hướng dẫn chi tiết kỹ thuật đóng bầu ươm cây giống

Để đóng bầu ươm, các bạn cần chuẩn bị vỏ bầu. Trong kỹ thuật làm bầu ươm cây giống này, bạn có thể chọn loại vỏ bầu có thể phân hủy, không phân hủy, có đáy hoặc không đáy tùy thích. Tuy nhiên, cần lưu ý loại bầu ươm không đáy thường chỉ sử dụng khi loại đất đóng bầu có chứa đất sét.

Về kích thước vỏ bầu đất to hay nhỏ, bạn hãy tùy thuộc vào loại cây giống và thời gian sinh trưởng của cây để chuẩn bị nhé!

Bước 1: Mở túi bầu

Cách mở túi

Thao tác tay: Tùy thuộc vào người đóng mà sử dụng ngón cái với ngón trỏ hoặc ngón cái với ngón giữa để mở miệng túi bầu;

Vị trí đặt tay: Vào hai mép viền của túi bầu và độ sâu đến 2 đốt ngón tay đối với ngón trỏ và ngón giữa, 1 đốt đối với ngón cái.

Bước 2: Cho đất vào túi bầu

Cách đóng bầu ươm

- Một tay mở miệng túi bầu, tay kia úp ngửa hình chữ U (đây là tư thế mà xúc được nhiều đất nhất);

- Đầu tay xúc đất tiếp xúc với miệng bầu đồng thời cho đất vào túi bầu;

- Khi cho đất vào 1/3 túi bầu ta bắt đầu nén đất;

Cách đóng bầu ươm (tiếp)

- Dùng ngón tay cái hoặc ngón giữa để nén đất ở hai góc túi bầu, giữa bầu;

- Tiếp tục cho đất đầy bầu sau đó dùng ngón tay nén đất ở các vị trí giữa và xung quanh túi bầu;

- Tiếp tục cho đất và dùng tay nén nhẹ phần đất ở trên mặt túi bầu.

Lưu ý: Bầu đóng xong phải đạt tiêu chuẩn:

- Hai mép đáy bầu phải căng, đất được nén chặt;

- Thành bầu không bị nhăn, gãy hoặc bị gấp khúc;

- Bầu đóng xong phần đáy cứng và mềm dần khi lên đến đỉnh bầu.

Với những chia sẻ về kỹ thuật làm bầu ươm cây giống ở trên, hy vọng bạn đã có cho mình những kiến thức và kinh nghiệm để tự thực hiện ngay tại nhà và trồng được nhiều cây con giống khỏe mạnh!

Tiếp tục đồng hành cùng chúng tôi để cập nhật những tin tức, kỹ thuật gieo trồng, kỹ thuật chăn nuôi mới nhất và tìm cho mình những sản phẩm máy nông nghiệp, máy chăn nuôi hiệu quả nhé!

Giới thiệu Cách trồng một số loại cây cỏ làm thức ăn nuôi dê

Trong bài viết trước, chúng tôi đã giới thiệu về kỹ thuật làm chuồng nuôi dê khoa học. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ giới thiệu cách trồng và chăm sóc một số loại cây cỏ làm thức ăn nuôi dê, mời bà con quan tâm theo dõi!

1. Cỏ voi là loại cỏ rất tốt để làm thức ăn nuôi dê

- Cỏ voi là loại cỏ có thân đứng, có chiều cao lên tới 4 – 6m, thân cỏ có nhiều đốt, lá rậm, sinh trưởng và phát triển nhanh. Cỏ voi có những yêu cầu về đất trồng khá khắt khe: là loại cỏ ưa đất màu, thoáng và giàu dinh dưỡng, tầng canh tác sâu, cỏ voi không ưa đất cát và không chịu được ngập úng nhưng có khả năng chịu được khô hạn. Tuy nhiên, khi hạn hán kéo dài hoặc vào mùa đông, nhiệt độ xuống thấp và đặc biệt là khi trời có sương muối, quá trình sinh trưởng của cỏ voi sẽ bị chậm lại.

- Cỏ voi có năng suất chất xanh rất cao. Tùy theo trình độ và điều kiện thâm canh, năng suất cỏ voi trên một hecta có thể biến động từ 100 đến 400 tấn/ năm.

Cỏ voi chứa hàm lượng chất xanh cao, làm thức ăn nuôi dê rất tốt

Kỹ thuật trồng 

- Thời gian trồng cỏ voi: Thời gian thích hợp nhất là từ tháng 2 – 5, cho thu hoạch từ tháng 6 -11. Chu kỳ kinh tế là 3 – 4 năm. Nếu điều kiện chăm sóc tốt, cỏ voi có thể cho năng suất cao trong 10 năm liên tiếp.

- Chuẩn bị đất trồng: Bà con cần chọn loại đất phù hợp với yêu cầu của cỏ voi: đất có tầng canh tác trên 30cm, tơi xốp, nhiều màu, thoát nước tốt, độ ẩm của đất từ trung bình đến hơi khô.

Bà con cần cầy sâu, bừa kỹ khoảng hai lượt và làm sạch cỏ dại ở đất trồng cỏ voi, đồng thời san đất phẳng. Hàng rạch sâu khoảng 15 – 20 cm theo hướng đông – tây, hàng cách hàng khoảng 60 cm. Hoặc bà con cũng có thể trồng theo khóm với mật độ khóm các nhau 40 cm và hàng cách hàng khoảng 60cm.

-  Phân bón: Khi bón phân cho cỏ voi, cần tùy theo chân ruộng tốt hay xấu mà có thể sử dụng lượng phân bón khác nhau cho phù hợp.Trung bình lượng phân bón cần cho 1 hecta trồng cỏ voi như sau:

300 – 400 kg đạm urê,

15 – 20 tấn phân chuồng hoai mục

150 – 200kg sun phát ka li,

250 – 300 kg super lân.

Bà con dùng các loại phân hữu cơ, phân lân, phân ka li để bón lót toàn bộ theo lòng rãnh trồng cỏ coi. Riêng đối với phân đạm thì bà con chia đều cho các lần thu hoạch và bón thúc sau mỗi lần cắt. Nếu đất có độ chua (pH < 5) thì cần bón thêm vôi.

Cách trồng và chăm sóc cỏ voi: Bà con có thể trồng bằng thân cây (hom), chọn cây mập và hom bánh tẻ ( ở độ tuổi 80 – 100 ngày). Cần chặt vát hom với độ dài từ 25 – 30cm/ hom và có 3 – 5 mắt mầm. Cần 8 – 10 tấn hom cho mỗi hecta trồng cỏ voi.

Bà con đặt hom trong lòng rãnh, chếch khoảng 450, cách nhau từ 30 – 40cm và lấp đất dày tầm 10cm và bảo đảm mặt đất bằng phẳng sau khi lấp.

Sau khi trồng được 10 – 15 ngày thì mầm bắt đầu mọc. Bà con tiến hành kiểm tra tỷ lệ mọc mầm và khi có hom chết, thì cần trồng dặm lại để đảm bảo lượng cỏ, đồng thời cần làm sạch cỏ dại và dùng cuốc xới nhẹ cho đất tơi, thoáng khí ( chú ý là không chạm vào thân cây giống). Khi được 30 ngày, bà con tiến hành bón thúc bằng 100 kg urê. Và làm sạch cỏ dại thêm vài lần nữa, trước khi cỏ voi mọc lên cao phủ kín mặt đất.

Thu hoạch và sử dụng cỏ voi làm thức ăn nuôi dê

Cỏ voi sau khi trồng 80 – 90 ngày thì bà con thu hoạch đợt đầu ( không thu hoạch non). Khoảng cách của những lần thu hoạch tiếp theo là 30 – 45 ngày, khi cỏ có độ cao khoảng 80 -120 cm. Mỗi lần thu hoạch cỏ voi, cần lưu ý cắt gốc ở độ cao 5 cm trên mặt đất để cỏ mọc lại đều. Cứ sau mỗi đợt thu hoạch và khi cỏ ra lá mới, bà con cần tiến hành bón thúc cho cỏ bằng đạm urê.

Bà con có thể dùng cỏ voi cho dê ăn tươi hoặc cũng có thể ủ chua để dự trữ cho những thời điểm khan hiếm thức ăn xanh.

2. Cỏ Ghinê cũng là loại cỏ dê rất thích ăn

- Cỏ Ghinê, hay còn gọi là cỏ sả, ở một số nơi còn gọi là cỏ Sữa hay cỏ Tây Nghệ An. Cỏ Ghinê là loại cỏ lâu năm, thân cao tới 2 – 3m, không có thân cọc, chi sinh nhánh và mọc thành từng bụi như bụi sả. Bẹ lá mọc ở quanh gốc, có màu tím, cả bẹ và lá cỏ đều có lông nhỏ màu trắng.

- Cỏ Ghinê có nhiều đặc tính: Cỏ sinh trưởng mạnh, cho năng suất cao, khả năng chịu hạn, chịu nóng và chịu bóng cây rất tốt và rất dễ trồng. Cỏ Ghinê trồng được trên nhiều loại đất khác nhau nhưng tốt hơn hết là loại đất phù sa và đất nhiều màu. Cỏ Ghinê chịu được đất mặn nhẹ, nhưng không chịu được loại đất ẩm kéo dài.

Cỏ Ghinê

Vì cỏ Ghinê có khả năng chịu được hạn và bóng râm nên bà con có thể trồng xen với cây lầm nghiệp hoặc các loại cây ăn quả, trồng ở ven bờ đê, ven đường, xung quanh ao, vừa giúp phủ đất chống xói mòn và giữ ẩm, vừa tận thu chất xanh cho chăn nuôi dê.

Kỹ thuật trồng cỏ Ghinê làm thức ăn nuôi dê

Về thời gian trồng: Cỏ Ghinê thích hợp trồng từ tháng 2 – 4. Tốt nhất là vào đầu mùa mưa để bảo đảm tỷ lệ sống cao hơn. Thời gian thu hoạch từ tháng 5 – 11. Chu kì kinh tế khoảng 4 – 5 năm hoặc có thể lâu hơn (6 – 7 năm).

Chuẩn bị đất trồng: Cỏ Ghinê phù hợp trồng với chân ruộng cao, loại đất cát pha, không ngập nước hoặc ẩm nhiều. Bà con cần cày vỡ đất ở độ sâu 20 cm, sau đó bừa và cày 2 lần, làm sạch cỏ dại và san phẳng. Trong trường hợp bà con trồng cỏ Ghinê bằng hạt thì đất cần phải làm tơi nhỏ hơn.

Phân bón: Mỗi hecta trồng cỏ Ghinê cần:

+ 200 – 250 kg super lân, bón lót toàn bộ theo hàng rạch,

+ 10 – 15 tấn phân chuồng hoại mục, bón lót toàn bộ theo hàng rạch,

+ 150 – 200 kg sun phát kali, bón lót toàn bộ theo hàng rạch,

+ 200 – 300 kg sun phát đạm, chia đều để bón thúc sau mỗi lần thu hoạch.

Cách trồng và chăm sóc cỏ Ghinê:

- Bà con có thể trồng bằng hạt hoặc dùng khóm thân rễ, trồng cỏ theo bụi. Nếu trồng bằng khóm theo bụi thì sau khi làm đất như nêu trên, bà con dùng cày rạch thành hàng cách nhau khoảng 40 – 50 cm, sâu 15 cm. Nếu bà con gieo bằng hạt thì chỉ cần rạch hàng có chiều sâu 10 cm. Mỗi hecta cần 5 – 6 tấn khóm hoặc 5 – 6 kg hạt.

- Sau khi đã rạch hàng và bón lót phân, bà con tiến hành trồng cỏ bằng cách đặt các khom vào rãnh, ngả về cùng một phía và vuông góc với thành rãnh, cách nhau từ 35 – 40 cm, sau đó lấp đất sâu 10 – 15 cm (1/2 độ dài thân cây giống) và lưu ý cần dậm chặt đất, tạo điều kiện cho đất có độ ẩm, cỏ mau nảy mầm và tỷ lệ sống cao. Nếu bà con trồng bằng hạt thì gieo hạt giống rải đều theo hàng rạch và dùng đất nhỏ mịn lấp dày khoảng 5cm.

- Trong trường hợp bà con trồng xen với cây ăn quả, trồng ven đường hoặc quanh bờ ao thì cần đào hốc sâu chừng 15 cm, khoảng cách giữa các hàng 40 – 50 cm và các hố cách nhau 15 – 20 cm.

Cỏ Ghinê sau khi trồng khoảng 15 – 20 ngày thì cần kiểm tra khả năng ra mầm chồi của cỏ và nếu cần thì trồng dặm lại. Đồng thời cần xới qua, làm cỏ dại và bón thúc bằng phân đạm urê. Nếu gieo bằng hạt thì bà con chiỉ cần chăm sóc và trồng tỉa bổ sung sau khi cây mọc và có thể phân biệt rõ để tránh nhầm với cỏ dại. Sau hai lần cắt và khi thảm cỏ nảy mầm xanh, bà con lại làm cỏ dại rồi dùng phân đạm bón thúc cho cỏ.

Thu hoạch và sử dụng

Sau khi trồng cỏ Ghinê được 60 ngày thì bà con thu hoạch lứa đầu, cắt phần trên cách mặt đất khoảng 10 cm. Các lứa thu hoạch sau cần cách nhau 40 – 45 ngày. Mỗi năm cần cắt dọn gốc già một lần. Cỏ Ghinê có giá trị dinh dưỡng khá cao, không giảm chất lượng nhanh như cỏ voi.

3. Trồng cỏ Ruzi làm thức ăn nuôi dê 

Cỏ ruzi là giống cỏ trồng lâu năm, dạng thân bò và có chiều cao lên tới 1m. Thân và lá có lông mịn. Kiểu rễ chum, phát triển mạnh và bám chắc vào đất. Cỏ Ruzi chịu hạn tốt nhưng phát triển mạnh nhất vào mùa mưa. Bà con có thể trồng loại cỏ này ở đồng bằng (bờ ruộng, bờ đê…) hoặc ở trung du, miền núi với độ dốc của đất không quá lớn  < 15o).

Cỏ Ruzzi được trồng làm thức ăn nuôi dê

Tùy vào điều kiện đất đai và khả năng chăm sóc, cỏ Ruzi có thể cho thu hoạch từ 5 – 7 lứa mỗi năm và năng suất chất xanh đạt được là 60 – 90 tấn/ ha. Chu kỳ kinh tế kéo dài khoảng 6 năm.

Kỹ thuật trồng cỏ Ruzi

Thời gian trồng tốt nhất vào đầu mùa mưa (tháng 4 – tháng 5) để bảo đảm tỷ lệ sống cao và cây phát triển tốt nhất.

Chuẩn bị đất:

Bà con cần chuẩn bị đất trồng cỏ Ruzi cẩn thận, cày và bừa hai lần. Lần đầu cày vỡ đất với độ sâu 20 cm. Lần thứ hai cày đảo lại và bừa tơi đất, đồng thời làm sạch cỏ dại và san phẳng đất. Bà con nên kéo dài thời gian chuẩn bị đất nhằm hạn chế tối đa cỏ dại. Sau khi đã san phẳng đất, bà con tiến hành rạch hàng cách nhau khoảng 40 – 50 cm (nếu gieo bằng hạt).

Phân bón:

Để cỏ Ruzi phát triển tốt nhất, cần sử dụng cả phân vô cơ và phân hữu cơ. Mỗi hecta cần:

+ 100 – 200 kg sun phát kali

+ 10 – 15 tấn phân chuồng hoại mục,

+ 200 – 250 kg supe lân,

+ 300 – 350 kg đạm urê.

Các loại phân chuồng, supe lân, sunphat kali dùng để bón lót theo hàng trồng cỏ. Lượng đạm urê cần được chia đều cho các lần thu hoạch cỏ và dùng bón thúc sau khi cỏ đã đâm chồi và ra lá.

Cách trồng và chăm sóc cỏ Ruzzi:

Có thể trồng cỏ Ruzi bằng thân khóm hoặc dùng hạt.

- Khi bà con trồng bằng thân khóm,thì cách chuẩn bị thân khóm như sau: Các khóm cỏ Ruzi được dùng làm giống cần cắt xén bỏ phân lá cách mặt đất 25 – 30 cm. Dùng cuốc đánh cả khóm cỏ, rũ bỏ đất và xén bớt rễ, chỉ để lại 4 – 5cm. Sau đó bà con dùng dao chia tách thành những cụm nhỏ, mỗi cụm gồm 4 -5 thân nhánh.

- Sau khi đã chuẩn bị đất trồng và bón lót phân như trên, bà con đặt các khóm cỏ giống vuông góc với thành rạch, các khóm cách nhau khoảng 35 – 40 cm. Lấp đất kín ½ thân cây giống, tiếp theo, dậm thật chặt đất để tạo độ ẩm, bảo đảm cỏ nhanh ra mầm và đạt tỷ lệ sống cao. Mỗi hecta trồng cỏ Ruzi cần 4 – 6 tấn khóm.

- Khi bà con trồng cỏ Ruzi bằng hạt: Cần xử lý hạt giống trước khi gieo bằng cách ngâm hạt, rửa sạch bằng nước lã, sau đó ngâm thêm khoảng 60 phút rồi vớt ra và tiến hành gieo hạt.

- Bà con rải đều hạt theo hàng đã rạch. Dùng tay rải đều và lấp một lớp đất mỏng lên trên. Cần 4 -5 kg hạt cỏ giống cho mỗi hecta.

- Sau khi trồng cỏ Ruzi khoảng 2 – 3 tuần, cần tiến hành kiểm tra tỷ lệ mọc mầm của cỏ, trồng dặm lại những cây chết. Trong trường hợp gieo bằng hạt, bà con cần lưu ý phân biệt mầm cỏ Ruzi với mầm cỏ dại. Và tiến hành trồng tỉa bổ sung vào những nơi cỏ không nảy mầm. Xới nhẹ cho đất tơi xốp và làm sạch cỏ dại. Khi cỏ Ruzi nảy mầm xanh và sau khi làm cỏ dại lần hai thì bón thúc bằng phân đạm urê.

Thu hoạch và sử dụng cỏ Ruzi chế biến thức ăn nuôi dê:

- Cỏ Ruzzi cho thu hoạch lứa đầu sau khi trồng khoảng 60 ngày bằng cách cắt trên mặt đất 10 cm. Các lứa thu hoạch cỏ tiếp theo được tiến hành khi thảm cỏ cao 45 – 60cm.

- Đặc điểm của cỏ Ruzi là mềm và giòn hơn cỏ Ghinê nên dê và các loại gia súc cỏ khả năng tiêu thụ rất tốt. Ngoài việc sử dụng cho cỏ cho dê ăn tươi,bà con cũng có thể phơi khô và làm thức ăn dự trữ cho vụ đông xuân.

4. Cây keo dậu

Keo dậu là cây lâu năm thuộc họ đậu, thân bụi hoặc thân gỗ. Cây có thể cao tới 10m và rễ có thể sâu tới 4m. Cây có thể sinh trưởng trên nhiều loại đất khác nhau nhưng thích hợp nhất là loại đất nhiều mùn và dễ thoát nước. Cây keo dậu có khả năng chịu hạn rất tốt nhưng kém chịu lạnh và cả sương muối.

Cây keo dâu rất tốt cho dê

Năng suất chất xanh của cây keo dậu thay đổi tùy theo giống, điều kiện đất, khí hậu và điều kiện chăm sóc. Trung bình 1 ha cây keo dậu có thể đạt được 40 – 45 tấn chất xanh/ năm.

Chu kỳ kinh tế của keo dậu là 5 – 6 năm. Từ năm thứ hai sau khi trồng, mỗi năm chỉ cần làm cỏ và bón phân một lần vào vụ xuân là đủ.

Kỹ thuật trồng keo dậu làm thức ăn nuôi dê

Thời gian trồng: tốt nhất là trồng vào tháng 4.

Chuẩn bị đất trồng keo dậu: Bà con có thể trồng keo dậu ở ruộng tập trung, trên bờ bụi, bờ mương hoặc trong vườn, trồng làm hàng rào. Cần chú ý trồng ở đất thoát nước tốt, ít chua. Nếu bà con trồng tại ruộng thì chỉ chuẩn bị đất như trồng các loại đậu đỗ khác. Sau khi cày bừa và làm đất kỹ, bà con tiến hành lên luống rộng 3 m, rạch các hàng trên luống cách nhau khoảng 70 -80 cm, sâu chừng 10 cm.

Phân bón : Mỗi hecta trồng keo dậu cần:

+ 300 kg phân lân nung chảy

+ 10 tấn phân chuông,

+ 150 kg clorua kali

Các loại phân này dùng để bón lót toàn bộ trước khi cày bừa lần cuối và mỗi năm bón một lần vào vụ xuân.

Cách trồng và chăm sóc cây keo dậu:

- Trước khi gieo, bà con cần xử lý hạt như sau: làm ướt hạt bằng nước sạch, sau đó đổ nước nóng khoảng 90 – 100oC vào ngâm hạt giống trong khoảng 5 phút. Sau đó gạn hết nước nóng và đổ nước lã vào ngập hạt, ngâm tiếp từ 5 – 10 giờ rồi lại gạn hết nước và để cho hạt khô ráo trước khi đem gieo.

- Bà con gieo hạt theo hàng rạch, trung bình 1m giưo 20 hạt (cần khoảng 20kg lượng hạt khô cho một hecta), sau đó lấp đất sâu khoảng 5cm.

- Bà con cũng có thể gieo hạt vào bầu đất hoặc vườn ươm, đến khi cây mọc cao khoảng 45 cm thì bứng đi trồng  như các loại cây gỗ khác, các cây cách nhau khoảng 50cm.

- Sau khi trồng được 10 ngày, bà con kiểm tra tỷ lệ nảy mầm,dặm hoặc trồng lại khi cần. Dùng cuốc xới nhẹ theo hàng và làm sạch cỏ dại hai đợt  khi 15 ngày và lúc 40 ngày sau trồng.

Thu hoạch và sử dụng cây keo dậu làm thức ăn nuôi dê

- Sau khi trồng khoảng 4 – 5 tháng, cây keo dậu có thể thu hoạch lứa đầu ( tùy vào đất đai và điều kiện chăm sóc, khi đó cây có thể cao tới 1,5m). Khi thu hoạch lứa đầu, bà con cắt gốc cách mặt đất khoảng 70 cm. Các lứa thu hoạch tiếp theo, bà con cắt chừa lại cành mới tái sinh 5cm và cứ sau khoảng 45 ngày thì cắt một lần. Bà con có thể sử dụng cây keo dậu như nguồn thức ăn tươi xanh nuôi dê. Hoặc cũng có thể phơi sấy khô và nghiền thành bột.

- Keo dậu có hàm lượng dinh dưỡng cao, đặc biệt là protein. Tuy nhiên, cây keo dậu có hạn chế là chứa một lượng nhỏ độc tố mimosine (tập trung tại các phần non của cây như lá, chồi non). Vì vậy khi sử dụng keo dậu làm thức ăn nuôi dê và các loài gia súc khác, bà con cần có biện pháp làm giảm hàm lượng mimosine như xử lý nhiệt trên 70oC , ngâm trong nước qua đêm, phun dung dịch sun phát sắt II… và khống chế lượng keo dậu chỉ chiếm dưới 30% khẩu phần thức ăn.

5. Cây chè khổng lồ

Chè khổng lồ là cây lâu năm, ưa độ ẩm, chịu được bóng râm và phát triển quanh năm. Thân mọc thẳng, có mấu lồi. Lá  chè có màu nâu sẫm, giòn và hơi ráp. Năng suất chất xanh của chè khổng lồ đạt khoảng70 – 80 tấn/ha/năm.

Cây chè khổng lồ

Kỹ thuật trồng chè khổng lồ làm thức ăn nuôi dê

- Thời vụ trồng: Bà con ươm cây con vào cuối tháng giêng và trồng ra ruộng khi tháng 3 hoặc ươm cây con vào tháng 8 và trồng cuối tháng 9.

Cách trồng và chăm sóc cây chè khổng lồ: Có thể trồng trên chân ruộng và chuẩn bị đất như khi trồng các loại cỏ khác; với mật độ 4 cây trên 1 m2 (50 cm x 50 cm). Bà con cũng có thể trồng chè khổng lồ ở vườn nhà, dọc đường đi hay bờ ao…

Hoặc bà con sử dụng thân cây để giâm và ươm cây giống: Cắt những đoạn thân cây dài khoảng 20 cm , có ít nhất hai đốt (để một đốt vùi trong đất sẽ là nơi ra rễ, còn một đốt trên mặt đất sẽ là nơi ra lá) vùi vào đất ẩm, nơi râm mát. Sau 15 – 20 ngày thì mầm non xuất hiện và có thể đem trồng.

Thu hoạch và sử dụng

- Bà con thu hoạch lứa đầu sau 120 ngày từ khi trồng và các lứa tiếp theo sau khoảng 90 ngày. Khi cắt nên chừa lại từ 3 – 4 cm trên đoạn tái sinh.

- Sau mỗi lần cắt chè khổng lồ làm thức ăn nuôi dê, bà con cần làm sạch cỏ dại và bón bổ sung phân urê, với liều lượng 80 – 100kg/ ha. Vào đầu mùa xuân hàng năm, bà con nên bón thêm phân hữu cơ cho cây

- Cây chè khổng lồ có thể được sử dụng ở dạng tươi làm thức ăn nuôi dê.

Trên đây, chúng tôi đã giới thiệu cách trồng một số loại cây cỏ làm thức ăn nuôi dê, tùy vào điều kiện tự nhiên và điều kiện vừng miền, bà con lựa chọn những loại cây phù hợp. Chúc bà con thành công!

Tiếp tục đồng hành cùng 3A để cập nhật những kỹ thuật gieo trồng, kỹ thuật chăn nuôi mới nhất và tìm cho mình những sản phẩm máy 3A đa năng phù hợp để phát triển nông nghiệp bền vững!

Việc lạm dụng các loại phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật quá mức trong sản xuất nông nghiệp thay vì các loại phân hữu cơ vi sinh truyền thống đã làm cho nhiều diện tích đất canh tác giảm độ phì nhiêu, mất cân đối dinh dưỡng, năng suất cây trồng giảm và gia tăng các chi phí sản xuất... Trong khi ở nông thôn, lượng phế phụ phẩm trong sản xuất nông nghiệp là rất lớn, nhưng chưa được khai thác đúng cách hoặc sử dụng hiệu quả để làm phân bón hữu cơ cho cây trồng, không những vậy còn gây ô nhiễm môi trường như việc đốt rơm, rạ sau thu hoạch lúa sẽ phát tán mầm bệnh...

Phân hữu cơ vi sinh

Phân hữu cơ vi sinh là loại phân bón rất tốt cho cây trồng mà các hộ nông dân có thể tự làm từ các loại phế phẩm như: Phân gia súc, rơm rạ, thân cây ngô, đậu, lạc, mía... được ủ với chế phẩm vi sinh, bón vào đất sẽ làm tăng độ phì nhiêu, giảm thiểu ô nhiễm môi trường. 

1. Lợi ích của việc ủ và sử dụng phân hữu cơ vi sinh

- Giúp bà con sử dụng được các phế phụ phẩm từ trồng trọt, chăn nuôi sẵn có trong quá trình sản xuất, chăn nuôi... để tạo ra phân bón cho cây trồng, giảm chi phí đầu tư trong trồng trọt.

- Tiêu hủy các mầm bệnh có trong phân chuồng, nhất là khi gia súc, gia cầm bị bệnh.

- Phân hữu cơ vi sinh làm tăng độ phì nhiêu của đất và cải tạo đất rất tốt, nhất là đối với các loại đất đã và đang trong quá trình suy thoái. Đặc biệt là đối với các loại cây trồng cạn, phân hữu cơ vi sinh sẽ rất thích hợp vì giúp tăng độ tơi xốp, giữ độ ẩm cho đất, và hạn chế được rửa trôi đất.

- Sử dụng phân hữu cơ vi sinh rất an toàn và vệ sinh cho cây trồng, vật nuôi, con người, hạn chế các chất độc hại tồn dư trong cây trồng... Hạn chế được sự phát tán của các vi sinh vật mang mầm bệnh trên rau màu. Giảm thiểu sử dụng phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật, hạn chế tối đa ô nhiễm môi  trường.

- Tăng chất lượng và năng suất cho cây trồng.

2. Kỹ thuật ủ và sử dụng phân hữu cơ vi sinh:

a. Nguyên liệu sử dụng:

- Các loại phế phụ phẩm nông, lâm nghiệp như: Rơm rạ, thân lá cây ngô, lạc, đậu đỗ sau thu hoạch, cây phân xanh, bèo tây (lục bình)...; Vỏ cà phê, lạc, trấu...; Các loại mùn: than mùn (than bùn dùng trong sản xuất phân bón), mùn: mía, cưa, giấy...Phân gia súc, gia cầm...

- Cám gạo, rỉ mật hoặc mật mía (mật rỉ đường).

- Chế phẩm sinh học (Men ủ): Men cái hoặc men ủ hoàn chỉnh như chế phẩm EM...

Các nguyên liệu sử dụng để ủ phân hữu cơ

b. Các bước tiến hành ủ phân hữu cơ vi sinh

- Bước 1: Chọn nơi ủ

Địa điểm để ủ phân hữu cơ vi sinh nên thuận tiện cho việc ủ và vận chuyển khi sử dụng. Nền chỗ ủ lát gạch hoặc láng xi măng hoặc đất nện, nền bằng phẳng hoặc hơi dốc. Nếu nền bằng phẳng thì nên tạo rãnh xung quanh và hố nhỏ để tránh nước ủ phân chảy ra ngoài khi tưới quá ẩm. Bà con cũng có thể ủ trong nhà kho, chuồng nuôi khi không còn sử dụng để tận dụng được mái che. Nếu ủ trong kho phải thoát nước tốt. Để ủ 1 tấn phân thì cần diện tích nền khoảng 3 m2.

Đống ủ phân hữu cơ

- Bước 2: Chuẩn bị nguyên liệu

Để ủ 1 tấn phân hữu cơ vi sinh, bà con cần chuẩn bị những nguyên liệu sau:

6 – 8 tạ phế phụ phẩm có nguồn gốc từ cây xanh

2 – 4 tạ phân chuồng
Chế phẩm sinh học

2 – 3 kg mật gỉ đường

3 kg cám gạo

- Bước 3: Chuẩn bị dụng cụ ủ phân hữu cơ vi sinh

Bà con chuẩn bị bình tưới ô doa, cào, cuốc, xẻng, rành. Vật liệu để che đậy, làm mái như bạt, bao tải, nilon...che đậy và các loại lá để làm mái tránh mưa, che nắng và giữ nhiệt cho đống ủ.

- Bước 4: Trộn chế phẩm vi sinh và nước rỉ mật

Bà con chia đều chế phẩm sinh học và nước rỉ mật đường làm 5 phần. Sau đó cho 1 phần chế phẩm và nước rỉ mật đường vào ô doa nước và khuấy đều.

- Bước 5: Tiến hành ủ

Bà con rải các loại nguyên liệu khó phân huỷ như mùn cưa, trấu, lá khô, thân lá cây ngô, rơm rạ xuống dưới cùng, chiều rộng khoảng 1,5 m, dày 0,3-0,4 m (20 % tổng lượng phế phụ phẩm); Sau đó rải đều một lớp phân chuồng lên trên (30 % tổng lượng phân chuồng để ủ) hoặc nước phân đặc, rồi tưới đều dung dịch chế phẩm và nước rỉ mật đường lên trên; Rắc thêm vài nắm cám gạo hoặc bột sắn để làm dinh dưỡng ban đầu cho vi sinh vật hoạt động mạnh; 

Tiếp tục rải các loại phế phụ phẩm lên trên một lớp dày 40 cm, rồi rải một lớp phân chuồng lên và tưới dung dịch chế phẩm sinh học + mật gỉ đường. Bà con tiếp tục từng lớp như vậy cho đến khi hoàn thành, sẽ thu được đống phân ủ cao khoảng 1,5m.

Xem thêm: Cách ủ bã nấm bằng chế phẩm EM làm giá thể trồng rau sạch.

Lưu ý: Nếu nguyên liệu ủ có độ ẩm ít, hoặc khô nhiều thì sau mỗi lớp ủ bà con cần tưới thêm nước, lượng nước khoảng 1 nửa đến 2 ô doa tùy thuộc vào nguyên liệu khô nhiều hay ít (kể cả nước dùng hòa chế phẩm).

Tưới nước cho đống ủ

- Bước 6: Che đậy đống ủ

Sau khi ủ xong, bà con che đậy đống ủ bằng bạt, bao tải dứa hoặc túi nilon. Để đảm bảo chất lượng tốt hơn và tránh ánh sáng chiếu trực tiếp đống ủ, nên che thêm tấm che bằng lá hoặc mái lợp. Khi mùa đông, cần phải che đậy kỹ để nhiệt độ đống ủ duy trì ở mức 40 - 50oC.

- Bước 7: Đảo đống ủ và bảo quản

Sau khi ủ vài ngày, thì nhiệt độ đống ủ tăng lên cao khoảng 40-50oC. Nhiệt độ này sẽ làm cho nguyên liệu nhanh bị khô và oxy cần cho hoạt động của vi sinh vật sẽ ít dần. Vì vậy, cứ khoảng 7-10 ngày, bà con cần tiến hành kiểm tra, đảo trộn và nếu nguyên liệu khô thì cần bổ xung nước (khoảng vài ô doa), nếu đống ủ quá ướt, cần dùng cây hoặc cào khêu cho đống phân thoáng khí để thoát hơi nhanh.

Cách kiểm tra nhiệt độ đống ủ: Sau khi ủ khoảng 7-10 ngày, bà con dùng gậy tre vót nhọn chọc vào giữa đống phân ủ, 10 phút sau rút ra, cầm vào gậy tre thấy nóng tay là được. 

Kiểm tra độ ẩm đống ủ: Nếu thấy nước ngấm đều trong phế phụ phẩm và khi cầm thấy mềm là đạt độ ẩm cần thiết. Với than bùn, mùn cưa, mùn mía... khi bóp chặt thấy nước rịn qua kẽ tay là đạt độ ẩm khoảng 50 %, nếu có nước chảy ra là quá ẩm, xòe tay ra thấy vỡ là nguyên liệu đang quá khô.

Sau ủ từ 15-20 ngày, bà con nên đảo đống ủ. Đối với các loại nguyên liệu khó phân hủy như thân cây ngô, rơm rạ thì cứ sau 20 ngày đảo 1 lần.

c. Cách dùng phân hữu cơ vi sinh cho cây trồng

Thời gian ủ phân hữu cơ vi sinh dài hay ngắn tuỳ theo loại nguyên liệu và mùa vụ, thường kéo dài từ 1-4 tháng. Khi thấy đống phân có màu nâu đen, tơi xốp, có mùi chua nồng của dấm, cho tay vào đống phân thấy ấm vừa tay là phân đã đủ độ hoai mục, có thể đem sử dụng. Đối với phân dùng không hết, bà con nên đánh đống lại, che đậy cẩn thận hoặc đóng bao lại để bảo quản tốt hơn. Phân ủ xong sử dụng tốt nhất trong vòng 1 năm và hiệu quả sử dụng đạt cao nhất trong một tháng khi phân ngẫu.

Phân hữu cơ vi sinh chủ yếu dùng để bón lót cho cây trồng, có thể sử dụng để bón thúc đối với các loại rau và hoa.

Bón phân cho cây trồng

Với phân hữu cơ vi sinh được ủ từ những nguyên liệu sẵn có, bà con sẽ tiết kiệm được đáng kể chi phí cho phân hóa học, không những vậy còn bảo vệ được môi trường nông thôn và đất canh tác, cho năng suất cây trồng cao hơn, và mang lại hiệu quả kinh tế bền vững!

Tiếp tục đồng hành cùng chúng tôi để cập nhật những kỹ thuật gieo trồng, chăn nuôi mới nhất mang lại hiệu quả cho nền nông nghiệp hữu cơ tại nước nhà và tìm cho mình nhhững sản phẩm máy 3A đa năng tiện ích!